Ένα απόγευμα καθώς ετοίμαζα ένα άρθρο για την προληπτική ιατρική έλαβα ένα μήνυμα από μια φίλη που μου ζητούσε αν μπορούσα να γράψω κάτι για τα αυτοάνοσα. Καθώς εγώ δεν ήξερα απολύτως τίποτα για το θέμα, μόνο στην τηλεοπτική σειρά dr House είχα δει κάτι σχετικό, της αντιπρότεινα αν ξέρει κάποιον άνθρωπο που να έχει κάποιο αυτοάνοσο, να κάνω μαζί του μια συζήτηση και να μιλήσει εκείνος. Κάπως έτσι, βρεθήκαμε με την Αναστασία και άνοιξε μπροστά μου έναν κόσμο που όπως φαντάζομαι οι περισσότεροι από εσάς δεν ήξερα ότι υπήρχε.

 

Όπως οι περισσότεροι άνθρωποι έτσι κι εγώ, δεν ξέρω τίποτα για τα αυτοάνοσα. Τι είναι τα αυτοάνοσα και η ρευματοειδής αρθρίτιδα;

Δεν είμαι γιατρός για να κάνω ακριβής περιγραφή, αλλά τα αυτοάνοσα είναι ασθένειες που δεν ξέρουμε από που προέρχονται. Η ρευματοειδής αρθρίτιδα είναι χρόνια φλεγμονώδης πάθηση, στην οποία το ανοσοποιητικό σου σύστημα στρέφεται εναντίον των υγειών ιστών, προκαλεί φλεγμονές, πόνους, η μπορεί να επηρεάσει ζωτικά όργανα. Βάζεις σε καταστολή το ανοσοποιητικό για να αντιμετωπίσεις τις φλεγμονές αλλά μπαίνεις βέβαια σε άλλες περιπέτειες.

Όλο αυτό προφανώς ανάλογα τον βαθμό που το έχεις σε επηρεάζει φαντάζομαι πολύ στην καθημερινότητα σου. Σε επίπεδο ψυχολογίας και συναισθημάτων πως είναι;

Όταν φτάνεις να πέσεις σε πολύ χαμηλό επίπεδο, σωματικό αλλά κυρίως πνευματικό αρχίζεις να αδειάζεις. Όταν αδειάσεις τλείως συνειδητοποιείς ότι αυτό που είχες, έχεις και θα έχεις είναι ο εαυτός σου. Οπότε αρχίζεις να το φροντίζεις παραπάνω, ψάχνεις να βρεις τρόπους με τους οποίους θα ανέβεις. Αρχίζεις να χαμογελάς το πρωί στον καθρέφτη για να σου χαμογελάσει πίσω η μέρα. Αυτοσαρκάζεσαι, χαμογελάς και προχωράς.

Ας το πάρουμε από την αρχή για να μπορέσω να καταλάβω καλύτερα. Πως αντέδρασες όταν συνειδητοποίησες ότι έχεις ρευματοειδή αρθρίτιδα;

Επειδή ζούσα στην ψευδαίσθηση πως είχα πάθει υπερκόπωση, το να μάθω πως αυτό που είχα είχε ένα όνομα ήταν πολύ δύσκολο. «Ντύθηκα στα μαύρα», έμεινα μόνη μου, θύμωσα, έκλαψα… Δεν ήξερα που να το πω, που να μην το πω, δεν ήξερα τι είναι… Από τα λίγα που είχα ακούσει νόμιζα πως αυτό είναι, καταστράφηκα. Θέλω αυτό που έχω μέσα μου να το ξεριζώσω, δεν μπορεί εγώ να είμαι έτσι, δε μπορώ εγώ να το έχω αυτό.

Ο εγωισμός ίσως είναι αυτός που μας κάνει πιο δύσκολο να αποδεχτούμε την κατάσταση όπως είναι και να προσπαθήσουμε να κάνουμε το καλύτερο για τον εαυτό μας. Αλλάζει αυτό το «εγώ»;

Ο εγωισμός παίζει ρόλο, δεν χρειάζεται να είμαστε εγωιστές. Η ζωή μας γίνεται πιο εύκολη και πιο όμορφη όταν δεν υπάρχει εγωισμός. Δε σημαίνει ότι υποβιβάζεις τον εαυτό σου, ή ότι είσαι πιο κάτω από τον άλλον ή είσαι δειλός. Θέλει πολύ μεγάλο θάρρος για να ζητήσεις συγγνώμη, για να ζητήσεις βοήθεια. Υπήρξαν μέρες που δε μπορούσα να ανέβω μια σκάλα, να γυρίσω στο κρεβάτι μου, υπήρχαν μέρες που έκλαιγα γιατί δεν μπορούσα να διαχειριστώ το πόσο πολύ πονούσα.

 

 Κι ύστερα, πώς έγινε αυτό το κλικ για να πάρεις την ζωή πάλι στα χέρια σου;

Στην αρχή κλείστηκα στον εαυτό μου. Κλείστηκα στο σπίτι, δεν σήκωνα το τηλέφωνο. Μέχρι που μια μέρα αποφάσισα να ντυθώ, να βγω και να πάω σε ένα λάτιν πάρτυ! Έμεινα μόνη μου, άδειασα, σκέφτηκα πολύ, έγινα παρατηρητής για τον εαυτό μου. Άλλαξα την διατροφή μου, σταμάτησα να πίνω γάλα, να τρώω τυρί, μακαρόνια, ζάχαρη, αλάτι, κάποια πράγματα από αυτά τα έχω υιοθετήσει γιατί είδα πολύ καλό γενικότερα. Στον μεγαλύτερο βαθμό άκουσα τον γιατρό που πηγαίνω τώρα που μου είπε να σταματήσω να διαβάζω στο ίντερνετ, και πως η κάθε περίπτωση είναι διαφορετική.

Είναι αλήθεια πως αν τύχει και διαβάσω πληροφορίες για ασθένεια στο ίντερνετ, μετά αρχίζουν και πονάνε τα πάντα πάνω μου. Η ψυχολογία παίζει ρόλο στην θεραπεία;

Θεωρώ πως στα αυτοάνοσα αλλά και σε κάθε νόσο παίζει πολύ σημαντικό ρόλο η ψυχολογία. Όσο σκεφτόμουν ότι είμαι άρρωστη, αρρώσταινα ακόμη περισσότερο, το σώμα μου με εγκατέλειπε. Πιστεύω πως ότι μας ενοχλεί πρέπει να το λέμε, να μην κρατάμε τίποτα μέσα μας. Ότι βλακεία μας έρχεται πρέπει πραγματικά να την κάνουμε. Να μην μας ενδιαφέρει τι θα πει ο κόσμος. Να είμαστε υπεύθυνοι για τις πράξεις μας αλλά ταυτόχρονα να είμαστε παιδιά και να μη μεγαλώσουμε ποτέ. Και όλα θα πάνε καλά.

Να ξαναγεννηθούμε κατά κάποιον τρόπο ενώ είμαστε ακόμα ζωντανοί. Το συμπέρασμα για την ζωή, το μάθημα από όλα αυτά ποιο είναι μέχρι τώρα;

Θέλει νομίζω, πίστη στον Θεό το λέω εγώ, θετική σκέψη. Και μπορεί να ξυπνήσεις το πρωί και να μη την έχεις. Γιατί άφησες ένα ποτήρι άπλυτο από το βράδυ και αυτή την στιγμή ξαφνικά με ενοχλεί αυτό και με ενοχλούν όλα τα άλλα. Αν ξυπνήσεις και χαμογελάσεις όμως και πεις «και τι έγινε»; Δεν είναι ανευθυνότητα απέναντι σε κάτι που πρέπει να κάνεις, πραγματικά, και τι έγινε; Αν έχω μια φίλη που για κάποιο λόγο τσακωθήκαμε και δεν μιλάμε εδώ και πέντε χρόνια, θα την βρω, θα την αγκαλιάσω και θα της ζητήσω συγγνώμη, να τα ξαναβρούμε. Μια φορά ζούμε, αν είναι να βασανιζόμαστε από μόνοι μας και να αφήνουμε κι άλλες μαύρες γωνίες μέσα σε αυτή την ύπαρξη, τότε ποιο είναι το νόημα;

Τέτοιες κατανοήσεις τις βρίσκεις στα βιβλία από σοφούς ανθρώπους του παρελθόντος. Για να τις κάνουμε πράξη όμως τι χρειάζεται; Γιατί πρέπει να πάθουμε κάτι πρώτα για να μάθουμε;

Δεν ξέρω αν πρέπει να αρρωστήσεις, αν πρέπει να χάσεις ένα αγαπημένο σου πρόσωπο για να δεις ότι η ζωή δεν είναι τίποτα. Αν πρέπει να αρρωστήσεις εσύ για να μην πεις ότι θα συμβαίνει μόνο στον απέναντι και όχι σε εμένα. Εμένα με βοήθησε. Ίσως έπρεπε να μου συμβεί αυτό όταν δούλευα όλη μέρα και κοιμόμουν μόνο τρεις ώρες κάθε μέρα για να καταλάβω πως δεν είμαι υπερήρωας. Ένας γιατρός μου είχε πει πως πρέπει να ζεις στο 50% της αντοχής σου. Όταν άρχισα να ξεκουράζομαι άρχισα να καλυτερεύω.

Πως αντέδρασαν οι άνθρωποι που είχες κοντά σου όταν έμαθαν για την υγεία σου;

Στην αρχή με είχαν βάλει σε γυάλα. Να μην κάνω τίποτα, να μην κουραστώ να μην πάθω κάτι. Τον πρώτο χρόνο είχα μια ζωή γεμάτη απαγορεύσεις, που θα έπρεπε να της είχα ακόμη αλλά πλέον κοιτάζω πιο πολύ την ψυχολογία μου. Δεν ήξεραν τι να μου πουν. Με έπαιρναν τηλέφωνο να πάμε μια βόλτα και εγώ θύμωνα γιατί για κάποιο λόγο πίστευα πως έπρεπε να το ήξεραν πόσο πονάω και πως δε μπορούσα να φορέσω ούτε την μπλούζα μου. Όσο περνούσε ο καιρός, άρχισαν να διαβάζουν κι εκείνοι για να μάθουν τι είναι η ρευματοειδής αρθρίτιδα, με πλησίασαν από την αρχή και με γνώρισαν ξανά.

Σύμφωνα με την εμπειρία σου, τι θα συμβούλευες τους ανθρώπους που μαθαίνουν σήμερα ότι έχουν ρευματοειδή αρθρίτιδα;

Άνθρωποι που τώρα μαθαίνουν ότι έχουν κάτι τέτοιο, αν και είναι δύσκολο, το καλύτερο που έχουν να κάνουν είναι να διατηρήσουν την ψυχραιμία τους. Να μην αγχωθούν και πέσουν με τα μούτρα να συλλέξουν πολλές πληροφορίες. Να βρουν έναν γιατρό που από κάποιον άλλο ασθενή, ξέρουν ότι είναι σωστός και ότι μπορεί να τους βοηθήσει. Αν και η κάθε περίπτωση είναι διαφορετική, ίσως να μην μπορεί κάποιος που έχει την ίδια πάθηση με εσένα να σε συμβουλέψει σωστά, αλλά σίγουρα μπορεί να σε καταλάβει. Θέλει ηρεμία, ψυχραιμία, οχι περιττές πληροφορίες, όχι ίντερνετ, για κανένα λόγο! Να βρεις έναν γιατρό να σου κάνει εσένα, γιατί στον καλύτερο να πας αν δεν σε κάνει να αισθανθείς άνετα και να τον εμπιστευτείς, δεν θα μπορέσει να σε βοηθήσει.

Για το τέλος της συζήτησης μας, θα ήθελα να δώσεις την συμβουλή σου στους ανθρώπους που έχουν ένα κοντινό πρόσωπο τους που μαθαίνει ότι έχει κάποιο αυτοάνοσο.

Τώρα σε ανθρώπους που έχουν δίπλα τους κάποιο άτομο με αυτοάνοσο, εκείνους ίσως θα τους προέτρεπα να ψάξουν να βρουν πληροφορίες ώστε να μην βάλουν το ίδιο το άτομο σε διαδικασία να τους εξηγήσει πολλά. Να δείχνουν κατανόηση, όχι χάιδεμα, ενδιαφέρον, να ρωτήσουν «πως είσαι σήμερα», σήμερα όμως.

 

Κάπως έτσι, με την λέξη «σήμερα», κλείσαμε την συζήτηση με την Αναστασία. Έμεινα να σκέφτομαι, όχι το αύριο και το κάθε αύριο όπως συνήθως, αλλά το τώρα. Τι συμβαίνει τώρα; Σε τι κατάσταση βρίσκομαι αυτή την στιγμή; Είναι αλήθεια πως είναι δύσκολο αν δεν πονέσουμε, να κάνουμε μια στροφή αγάπης, προς τον εαυτό μας πρώτα και προς τους γύρω μας μετέπειτα. Όπως και να έχει, η Αναστασία μου έδωσε ένα καλό μάθημα, να μην ξεχνάω να αγαπώ τον ευατό μου, με όλες τις ιδιαιτερότητες του, γιατί όπως είπε «αυτόν είχα, έχω και θα έχω».

 

Βρείτε τον Maco Grello στο facebook και κάντε like για να μείνετε συντονισμένοι!

https://www.facebook.com/MacoGrello/